Blog Rig 268

Tenzie ki Ungarija mujal e Roma

Kupa thar ultrarigani anavkerdi,, Amare dadeski phuv,, ikerga khedipe ko Tereksentemikloš khi Ungarija, savende resarga  đji o bajrovipe thar tenyie  e Romane  populacijaja ki akaja dis, havlarena e medie.

Vakerlapes ko info  kedingepes 400 manuša, aso i policija na mukhla te hulen  akale kupake te piren  ko Romano atari  sar so po anglal sas havlardo.

Lideri thar akaja kupa  Laslo Toročkaj  selaminkerga akava kupakoro phiribe ko romano atari thar Ungarijaki garda, savi thani na mukli adelateskere ande lafeja panda ko vakti thar 2009 berš.

Sar so vakerela  e problemija bajrovena ki ungarija thaj odova thano o sebepi o bilačipa savo kergovela thar Roma, thaj odoleske sar formirime akaja garda, thaj akana sar so dikaja thar adava vakti đji akana resargapes panda ko pobaro bilačipe.

Upreder 200 Rma  sikavge poro sajdipe e mule manušenge  thar mudaripe savo kerdilo upral olende anglal deš berša, aso duj potikore kupe  ikerge thaj protesti  mujal i ekstremistikani garda thaj olengere kupe.

Hazri kerga: Neđmedin A.-Roma Press.

 

Humanitarno akcija legardi thar o šerutno e komunakoro Kurto D.-Video

Avdive ulavgapes 100 Humanitarnikane paketija bašh o maj čhorole dizutne, thaj adava kergapes barabutne  Islamsko humanitarnikane organizacijaja thaj i komuna Šuto Orizari.

Akava buthi kheripe akale Islamsko Humanitarnikane organizacijaja nane te ačhol salde jek fori vakerga o Šerutno Kurto D. Mangindor  salde agaar šhaj te iklova ko anglalipe  odole  maj čhorole dizutnenge thar amari Komuna save đjivdinena amensar, aso thane khi but bilačhi socijalno thaj infrastrukturake ikeribnaja.

Pobuter dikhen ko teluno Video..

Hazri kerga:Neđmedin A.- Roma Press

Romane N.V.O. – thaj e medijatorija ki barabutni bešin ko hotel Manastir-Berovo

Партнерска средба со членови на акциските групи на заедницата, претставници на локалните власти, претставници на ромскиот граѓански сектор и медијатори Роми од општините Виница, Берово и Штип беше одржана денеска во хотел Манастир Берово.  Целта на оваа средба беше зајакнување на капацитети, поттикнување на заедничка соработка, подобрување на постоечките иницијативи за учество во креирање на политики преку размена на идеи за најдобри практики, дискутирање на можности за подобрување, вклучително и развој на поинституционализирани тела за заеднично одлучување помеѓу акциските групи на заедницата, локалните власти, ромскиот граѓански сектор и медијаторите Роми. На партнерската средба се направи преглед на поставени приоритети за 2019, преглед на реализирани приоритети, дизајнирање на заедничка акција помеѓу акциската група на заедницата и единицата на локална самоуправа и други содржини. Оваа средба се реализираше како дел од проектот Од акција до еднакви права на Ромите финансиран од Европска Унија, имплементиран од АДРР Сонце во партнерство со Групата за малцински права од Лондон.

Partnerikano bešipe thar akciska kupe e kedinake, lokalnikane pretstavnikoja, NVO sektorija  thaj medijatorija Roma tharo Berovo, Vinica thaj Štip kedingepes ko jekh than.

Celjo akale kedibnaske sas  baši  zorakeripe e kapacitetoja  bašh barabutno buthi kheripe, kreiribe e politike prekal maškarutne idee bašh pošukar praktika thaj sa o aver.

Ko akava kedipe  kergapes thaj lafi bašh o avime prioritetija ko 2019 berš, e đji akanutne numa hem e nevutne aktivitetija save valani te oven agorkerde bašh akava berš.

Akava kedipe thano kerdo  prekal o proektnikane akcie bašh jekhajek hakajipe e Romengere finansijake dumoja thar Evropake Unija,  implementirime  thar ADRR Sonce ko partnerikano buthi kheripe e Kupaja thar etnikane hakajipe thar o London.

Hazri kerga: Neđmedin A.-Roma Press

 

Ko Burgas si darutno, milja Roma kuvge ani komuna thar и dar thaj ѕor so kerlapes upral olende

Огромен број во се собраа пред општината во градот Бургас, каде што илјадници Роми се собраа на протест. Причината е запрен водоподаване во ромската маало во градот, откако стана јасно дека 10 претплатникот имаат над 100 000 лева обврски кон водовод. Ромите инсистираат на тоа да им се врати водоснабдувањето. Меѓу демонстрантите излезе и градоначалникот на градот Димитар Николов, кој најави дека законите во земјата треба да се почитуваат и нема да прави компромиси со ромскиот етнос. “Нема да дозволам ескалација на тензиите во центарот на Бургас. Јас нема да дозволам овие повици за насилство “, рече тој. “Тие нема да ме плашат со овие протести”, рече Николов.

Bari zor  isi ko akala momentoja  angli komuna ko Burgas, kana milja Roma  khedime thane angli komuna ko protesti. Šarti bašh akava činavibe e pajneskkro aviba kho Romano athari thar akaja dis, kana resarga ko dikhlo bašh 10  jerija save isi olen pobuter thar 100.000  milja levija  borči prekal o vodovod, havlarena e medie,

E roma rodena te mukelpes olenge o pani. Maškar e demonstarntija kuvga thaj o Šerutno e dizjakoro Dimitar Nikolov, savo vakerga olenge  e kanonija e raštrakere valanutno te sajdinenpes  thaj nane te kerelpes kompromis  bašh e Romane etnikane kedinake. Nane thaj te mukav te kerelpes  eskalacija thar tenyije ko Burgas. Me nane te telarenman prekal akala olengere zorija vakerga o Nikolov,  Man ola nane te darakerenman e asavke protestensar.

Hazri kerga Roma Press

Lepa Brena bašh Evrovizija vakerela othe kherlapes promoviribe bašh olengoro seksualnikani preperipe, aso na muzikake

Многумина јавни личности покажаа дека го следат ова европско случување, а дел од нив навиваа за Македонија. Меѓутоа, српската фолк дива Лепа Брена исто така го даде својот суд за овагодинешното издание на Евросонг. „Јас гледав Евровизија и со оглед на тоа што јас сум дете кое растеше со сите Евровизии од 1963….се тоа што се случуваше беше врзано со музиката. Јас лично мислам дека оваа Евровизија ја промени музиката. Многу повеќе се промовира секусалната припадност од музиката“ вели пејачката за „Вечерњи“ и додава: „Мислам дека толку не не интеренсира секусалната припадност, а суштината на Евровизија треба да биде промовирање на музиката. Ако споредиме со претходните времиња, мислам дека оваа е музика на генарција која воопшто не ја разбирам вели Лепа Брена.

Panda ko medije kerlapes  lafi bašh ,,Evrovizija” thaj olakere pretstavnikoja. But thar  penđarde manuša sikavena o dikhlaripe thar evropak resaripe, aso thaj but olendar ikerge pire hangoja bašh Makedonija. Maškar ko akava, e Srbijaki gilavutni Lepa Brena  akava fori piro adeltibe denga ole bašh Evrosong thaj vakerela.

,,Me dikhlum Evrovozija soske I me sijum čhavoro savi barilum akale bare muzikake atrakcijaja thar Evrovizija panda ko vakti thar 1963 berš”.. thaj sa o aver so resarga e muzikaja.

Me sar manuš gndinava  akaja Evrovizija  but kerga iranipe prekal i muzika. But pobuter  promoviringapes o seksualnikano preperipe khi muzika, vakerela I gilavutni baši I patrin ,,Večernji”  thaj dopherela:,,Gndinava so odoborom nane valanutne ki sama olengoro seksualnikano preperipe, aso I idea thar Evrovizija valani te ovel promoviribe e muzikako”.

Te kergem salde paralela e anglune vaktensar, gndinava  aso akaja muzika thar genaracija  me našti halovavala, vakerela i lepa Brena.

Hazri kerga:Roma Press

Ko Brčko nišankerdo Sumnaleskoro dive thar kulturako najekh

Од владиниот БД, организацијата “Промовира позитивно” на Брдк е културно наследство посветено на културното наследство. Учевствуваат 3 уставни народи во БиХ, обичај, традиција и идеја го презентираа случајот на националната манга од областа на Брчко. Според зборовите на организаторите, обележувањето на овој датум имаше, има за цел промовирање на мултикултурализмот, доведувајќи до бројни културни изрази и практики во областа на стипендијата во областа на јазичното учење во областа Брчко, БиХ

Thar rađjaki BD, organizacija,, Promovirinipe pozitivno ,, ko Brčko thano kulturako čirlutno ikeripe thar kulturako ačovipe. Lena than trin etnikane kedina  khi BiH, prekal akava adeti, tradicija  te kerelpes preyentacija  thar nacionalnikane  šehija thaj kultura ko Brčko. Sar so vakeena e organizatorija o celij thnao te sikavkerelpes o multikulturake na jekh prekal I praktika thar thana ko čibjako siklovipe ko Brčko, BiH.

But si mange hošibaske  so pašaldan dikava o aktivitetija thar amare diplomirime. Gndinava ko jekh thaj sa okolensar thar amare hangune save sas vastalune  baši poro korkoro biynis, thaj akava tumaro ja palem amaro  šhaj te araka maškari amende e korkoro đihanija te keren ole jekhajek.

 

Hazri kerga Roma Press:Lendo thar Udar net

O Kanonija bajrovibaske i Socijalnikani arka andi dikhen Video

Царовска: Собранието ги изгласа пакетот на закони за социјалната реформа, исплатата на зголемента помош почнува од идниот месец

Пратениците во Собранието денеска ја изгласа социјалната реформа. Првите исплати на зголемената парична помош за 300% се очекуваат од идниот месец. Со трите пакет закони за социјална и детска заштита и социјална сигурност на стари лица правиме целосна преобразба на досегашниот систем за социјална заштита и воведуваме социјална правда којашто е основата на секое здраво и напредно општество.

 

„ Ова е голем ден за нашата држава за сите наши граѓани и граѓанки. Собранието ги изгласа пакетот на закони за социјалната реформа, со оваа реформа поставуваме нов стандард во социјалната заштита. Директно работиме на намалување на детската сиромаштија ги унапредуваме правата на лицата со попреченост и за првпат воведуваме закон за социјална сигурност на старите лица. Целата реформа ја работевме во широка консултација со сите засегнати страни и тоа ни дава за право да веруваме дека истата таа ќе ги постигне и своите резултати. Не само што воведуваме минимален адекватен приход или повеќе финансиски средства кај најсиромашните туку воведуваме и услуги кои што директно овие лица ќе ги носат до вработување, а децата до предучилишно образование во целиот образовен систем. Со ова овозможуваме секој да ги постигне своите потенцијали во општеството, затоа што веруваме во инклузивно општество, еднакво општество, општество кое што дава шанса и се грижи за секој поединец. Ова е важно за мене како министерка многу, но исто така е важно за Владата и е важно за целото општество. Работиме директно на намалување на сиромаштијата на нашата држава и вложуваме во идните генерации. Се грижиме на секое дете му се даде еднаква шанса да може да го постигне својот вистински потенцијал во текот на животот “, изјави министерката за труд и социјална политика Мила Царовска.

Со социјалната реформа пристапот до детскиот и образовниот додаток се зголемува за 20 пати повеќе деца. Конкретно, детскиот додаток место досегашните 3.200 деца ќе го користат 73.500 деца, а образовниот наместо 3.800 деца, 64.316 деца. Воведуваме и социјална сигурност за стари лица кои останале без старосна пензија и немаат други извори за егзистенција.

Со реформата воведуваме блиска работа на социјалните тимови со секој поединец и семејство се до конечно извлекување од социјален ризик, односно до нивно вработување.

Со Законот за социјална заштита се унапредуваат правата и овозможуваме подобри услови за лицата со попреченост. Воведуваме две целосно услуги за лицата со попреченост – Лична асистенција и услугата Домашна нега. Дополнително, правото за попреченост се проширува и за лицата со интелектуална попреченост, додека додатокот за надоместок за плата за скратено работно време за родител кој чува дете со попреченост се зголемува и изнесува до 50% од просечна нето плата. За дополнително да го олесниме животот на биoлошките семејства на лицата со попреченост, го зголемуваме износот на правото на посебен додаток за 15%. Се развива и услугата за домашна семејна грижа која ќе обезбедува краткотрајно згрижување на зависни членови од семејството заради одмор, лични и професионални потреби на другите членови на семејството.

Dikhen thaj Video

E Romane Muslimanska limorija akava kurko aktuelna kho Socijalna mreže..Video

E Romane Muslimanska limorija akava kurko but aktuelna kho Socijalna mreže..Video

Akava kurko sar timi thar Roma Press, sine amen šajdipe te šuna thaj te dikha po buter hemime informacija bašh jekh kerdo live andre ko limorija save tanende si pašle mule Roma Muslimanija.

Numa maškar ko adava live buvleste gele o informacie so resarge đji odova kaj bašhi o bare čajra thaj na šukar ikeripe o Muslimanska Romane limorija save araklagovena telal  firma A.D. Butel, thani došali (krivo)  i komuna Šuto Orizari thaj olakoro šerutno Kurto D.

Đjakrgem te nakhel hari vakti te dika sar ka tavdel i sasti resarin, thaj isili čačipe bašh odova soj tani buti e firmaki Butel te lela  upral peste i komuna Šuto Orizari sar došh thaj olakoro Šerutno.  Numa na agorkerga agaar, tadani dikhaja jekh live sar kerga o Šerutno Kurto D. Vakeribnaja, Odoja buti nane telal i komuna Š.O. Numa amen akhe savorensar tumensar bešhaja ko jekh, thaj akharela sa e dizutnen ki jekh bari Humano akcija barabutne te čistinenpes e Romane limorija,  numa bi te čhivelpes i došh (krivica)  e Komunake, soske adaja buti thani thar o A.D. Butel.

Pali amari  akharin, manglem te đjana pesostar  kerlapes akaja akcija thaj rodingem vahtavi (izjava) thar Šerutno Kurto D. Ko avutne dakikija  dikhen so vakerela anglal i kamera kotar o Roma Press bašhi akava aktiviteti.

Video …

Hazri kerga:Neđmedin A.-Roma Press

 

 

Izložba thar o Holokausti kerdo upral e Roma

На  ден 25 Мај 2019 год. во просториите ма Меморијалниот центар на Холокаустот на Евреите од Македонија, Скопје  со почеток од 19:00 час.  ке се оддржи  Изложба на Холокаустот на Ромите.

Изложбата ке се одвива преку  различни животни  приказни  на жртвите и преживеаните од Холокаустот за време  на Втората светска војна ке рефлектира за случуваната  и злоделата  извршени врз Ромире  во тоа време.

Настанот исто така ке биде проследен  со музичка точка  на ,,Jimmy Mustafa Band” од Косово, а исто така ке се проследи и театарска точка од Монологот на дипломираниот актер Санела Емин насловен ,,ПОЧЕТОК БЕЗ КРАЈ”.

Ko dive  25 maj 2019 berš, ko than  thar o Memorijalnikano centari thar Holokausti e Evrejengo thar Makedonija, Skopje tavdipnaja  thar 19:00 o ari  ka ikergovel Izložba  thar Holokausti e Romengoro.

Izložba ka tavdel upral na jekhajek  žjivdipnaske paramisija e mule manušenge thaj okola save nakhle đjivde o Holokausti ko vakti thar Dujto  sumnaleskoro maribe thaj ka kerel reflektiribe sa e resaribnaske thaj e bilačina save  sas kerdune  upral e Roma ko adava  vakti.

Sasti čipota ka ovela šajdimos te nakhen thaj muzikane kotoreja thar o ,, Jimmy Mustafa Band” thar o Kosovo,  Aso jekhajek ka ovel tumen šajdimos te diken thaj teatreskoro Monolog  thar diplomirimo akteri Sanela  Emin, anavkerdo monolog ,, Anglalipnaja numa  bi Agoreskoro”

Hazri kerga: Erđan M.-Roma Press

E Roma ani Evropa- Nabut prezentirime, thaj strukturaki diskriminacija

Ko avutno lendo linko drabaren khi Makedonikani čhib bašhi i sasti resarin e Romengiri ani Evropa, lende thaj kedime reyultatoja save anlarena amen đji ko čačimos sa teleder so si hramome..  DRABAREN TELEDER

Гвендолин Алберт од ромската новинска портала РОМЕА пишува за моменталната клима за ромскиот народ во Европа и веќе тежок предизвик да ги направи земјите-членки да го вклучат ромското вклучување како приоритет.

Следејќи го зголеменото влијание на екстремно десничарските идеи и партии во ЕУ од последните избори за Европскиот парламент, бројни промени како одговор на тој притисок се предлагаат низ политичкиот спектар во предизборните избори следната недела. Една таква идеја е дека е крајно време кандидатите и другите јавни личности од ромско потекло јавно да ја прифатат нивната етничка припадност, наместо да изберат да не дискутираат за тоа со своите европски граѓани.

Членовите на ромското малцинство во Европа не се монолитички политички – а многу за жал сè уште живеат во услови на бездржавјанство, што им оневозможува да гласаат – но некои од оние што можат да гласаат се повеќе се фокусираат, во својот активизам и анализа, на јазот меѓу ветувањето на ЕУ и помалку ефективната (а понекогаш и чиста дискриминаторска) употреба која досега беше направена од нејзините фондови за социјална кохезија во однос на ромските граѓани на континентот. По неколкудецениската борба со ромското граѓанско општество, Европската комисија се чини дека се оформува како потенцијална сила за добро што се однесува до припадниците на ромското малцинство. Наредните избори ќе одредат дали тој тренд продолжува.

Вие не можете да купите еднаквост

Според извештаите на Ромскиот граѓански мониторпроизведени за Европската комисија од страна на Центарот за политички студии на Централноевропскиот универзитет (кој неодамна беше принуден да ја напушти Унгарија од страна на владата на Орбан), програмите на земјите-членки за финансирање на социјалната кохезија за интеграција на ромските заедници може да се класифицираат по две различни концептуални оски. Првата оска вклучува дали една земја им пристапува на ромските граѓани и на жителите преку објективот да ги чуваат своите права или дали им пристапува преку објективот на нивниот социоекономски недостаток – поради некоја причина, и двете од овие многу важни цели се концептуализирани како во спротивност меѓусебно . Втората оска е поврзана со тоа дали Ромите треба конкретно да бидат насочени кон програмите за социјална кохезија,

Додека Ромската рамка на ЕУ се обиде да ја водат политиката на земјите-членки, спроведувањето на стратегиите за интеграција на земјите-членки за ромските заедници во повеќето од нив е бескорисно политизирано – со други зборови, кога помошта што се смета за корист на Ромите ќе чини гласови, тоа има тенденција или да никогаш не тече воопшто, или да тече, но да биде цинично злоупотребено. Оние земји-членки кои добро ги интегрираат другите граѓани на ЕУ, вклучувајќи ги и ромските граѓани, имаат тенденција да ги исклучат сите такви лица од пазарот на трудот, јавните служби и социјалната помош. Освен тоа, земјите како што се Бугарија, Чешка, Грција и Унгарија речиси исклучиво ги користат само фондовите на ЕУ за да ги спроведат своите политики за вклучување на Ромите без да додаваат национални фондови или да направат долгорочни напори за промена на националната политика.

Ефикасно испраќање на бирократи и претставници на не-толку-суптилна порака дека додека ромската интеграција може да биде моментално во мода на ЕУ “, исто така, ќе помине”.

Според тоа, не е изненадувачки што Европската комисија, и покрај релативно големото влијание што го користеше преку ова финансирање, забележа значајни проблеми со континуитетот на националните политики за вклучување на Ромите. Исто така, започна постапка за прекршоци против Чешка, Унгарија и Словачка поради непочитувањето на Директивата за расизам на ЕУ за дискриминација и сегрегација на ромските деца во образованието од почетокот на нивните училишни кариери во сите тие земји.

Фактот дека Ромите официјално се признати од некои (но во никој случај не сите) земји-членки на ЕУ како национални малцинства, не значи дека претставниците на Ромите, исто така, се избираат во европска, национална, регионална или локална канцеларија во бројки насекаде во близина на пропорционално со големината од нивните заедници. Освен тоа, дури и да стане член на Европскиот парламент во раните 2000-ти години, не беше доволно, на пример, да се задржи членката на ромската заедница Викторија Мохачи безбедна од посебно антигипсистички смртни закани во Унгарија. На крајот ѝ беше доделена политичка азил од Канада минатата година . Навистина, мобилизацијата на антигипсистичките чувства е клучна за неодамнешниот демократски пад во таа конкретна земја-членка.

Членот на ромската заедница, Жељко Јовановиќ, директор на Канцеларијата за ромски иницијативи на  отворено општество , неодамна издаде внимателно разгледана жалба за ромските гласачи за да го олеснат своето влијание на изборите за Европскиот парламент. “Знаеме дека фондовите на ЕУ не драстично го подобрија животот на Ромите”, призна тој во едно неодамнешно мислење . “Но, тие се уште се повеќе од она што владите се подготвени да ги обезбедат од националните буџети. Европските избори би можеле да доведат до моќ на оние политичари кои едноставно ќе ги отсекоа средствата на ЕУ за Ромите, што значи дека воопшто немаше јавна поддршка за нашите заедници – со други зборови, ќе се вратиме на тешкотиите во 1990-тите. ”

Како преведувате “антициганизам”?

Ромската застапеност во Европскиот парламент досега се движи низ политичкиот спектар. Од лево, “Сојаја пост” на Шведската феминистичка партија го искористи своето време на функцијата за да изврши притисок за Комисија за вистината и помирувањето за историјата на антигипсизам во Европа. На десницата, заменик-претседателот на ЕП, Ливиа Јарока, од Унгарија, има тенденција да ги минимизира жалбите од ромските граѓани низ Европа за безброј начини на кои локалните и националните влади ги насочуваат за практики кои ги кршат нивните права.

Во меѓувреме, невладините организации со седиште во Брисел, како што е Европската канцеларија за информации за Ромите, започнаа кампањи за социјални медиуми на англиски јазик (#RomaPolitician, #RomaVoter и #RomaUseYourVote) за да се поттикне одѕивот на гласачите на Ромите. Овие пораки навистина можат да ја подобрат образованата ромска елита и нивните сојузници, но степенот до кој таквото охрабрување – или политичкото образование како такво – се филтрира до ромските граѓани кои се најлоши, е дискутабилно. Покрај тоа, како што покажуваат зголеменото присуство на ромските социјални медиуми на многубројни јазици во Европа, не постои сомнеж дека некои ромски гласачи, исто така, може да бидат во искушение да гласаат за непристојни кандидати чии платформи се врти околу хомофобични или други нелиберални чувства.

Конечно, одамна е аксиома на оние кои ги следат ромските прашања за кои веројатно има многу повеќе ромски политичари кои веќе се активни на сите нивоа на власта низ цела Европа, за разлика од нејзините граѓани кои се свесни. Антигипсистичката стигма поврзана со ромскиот идентитет го прави погоден за оние чии бои на кожата им дозволуваат да поминат како не-Роми за да го сторат тоа.

Сепак, плимата може да се сврти. Може да има многу повеќе политичари во Европа отколку да сфатиме кои се како Карлос Мигел, Португалски државен секретар за локални власти

кој има децениска кариера во служба на локалната власт за да привлече, кој не се двоуми да зборува отворено за својата етничка припадност, и кој ги охрабрува другите ромски кандидати да го сторат тоа. Во овој поглед, ќе биде интересно да се види дали политичарите кои биле доволно храбри за користење на #RomaPolitician во своите социјални медиуми за време на натпреварот за ЕП, на крајот ќе бидат попречени или помогнати да се идентификуваат како такви.

Гвендолин Алберт е активист за човекови права и сојузник на ромското малцинство. Таа живее во Прага, Република Чешка.

Текстот е преземен од следниот – Lendo linko  линк:https://www.hopenothate.org.uk/2019/05/17/europes-romani-minority-underrepresentation-and-structural-discrimination/?fbclid=IwAR39Qz3TJOE02oIutiosYkv42Nj_-mKUf0LvcL9b_KZJl4wLJLUVSygfKZ4

Hazri kerga:Roma Press

 

 

 

- Reklam -

KOLUMNE