Avdive ani Radji Makedonijaki, ikergapes o dujto khedipe taro Nacionalnikano koordinativnikano bedeni baś implementacija e Strategijaki inkluzija e Romengi 2022-2030, savi isila buti te anen merke baś i laćharibe sa o ďjivdipe e Romengoro ki Utarali Makedonija.

Aktivno ano akava khedipe lele than pretstavnikoja taro ministeriumija, save sa vakerdo o ďjiakanutno bithi kjeripe ko nakhlo vakti taro Januari ďji ko Juni,upral o dajatve tar o Nacionalnikane akcieka planoja. E pretstavnikoja kerge lafi bash ulavde teme save si phanle e Romencar, mujal anticiganizmo, maśkar buthikjeripe e lokalno politikaja, sar thaj maśkarinstiticiengi koordinacija.

Денес во Владата на Република Северна Македонија – Скопје, се одржа вториот состанок на Националното координативно тело за имплементација на Стратегијата за инклузија на Ромите 2022–2030, кој има за цел следење и евалуација на спроведувањето на мерките за подобрување на положбата на Ромите во Северна Македонија.

На состанокот активно учество земаа претставници од ресорните министерства, каде беа презентирани постигнатите активности за периодот јануари–јуни 2025 година, врз основа на Националните акциски планови. Особен акцент беше ставен на образованието, вработувањето, здравството и домувањето – четири клучни области каде државата има преземено обврски за подобрување на состојбата на ромската заедница.

Во рамки на состанокот беа претставени и резултатите и тековните активности од проектот „Интеграција на Роми – Фаза III“, кој се спроведува во соработка со Советот на Европа. Преку овој проект, се обезбедува техничка и експертска поддршка за институциите во насока на имплементација на реформите.

Присутните развија дискусија за актуелни прашања, како што се борбата против антициганизмот, предизвиците во спроведувањето на политиките на локално ниво и потребата од подобра меѓуинституционална координација.
Како заклучок, беше најавено дека целосниот записник од состанокот наскоро ќе биде јавно објавен на официјалната веб-страница на Кабинетот.

Hazri kerga: Roma Press/ foto lendo taro Kabineti Šaban S.

Pali amaro havlaribe taro video-foto storie taro jagalipe ko deponie,thaj o baro dumani savo kerela na śukar suluko e dizutnenge taro Suto Orizari, kjerela bari khan thaj nane suluko e dizutnen, peskere reakcija erati prekal poro live vakerga po vahtavi o Kurto Duduś.

Sar so vakerga o Duduś, kerlapes lafi bashi jek kotor taro dizutne save tharena kabelija,thaj aver opasna materijalija numa, ola djikote tharena olen cidenapes taro than e tharibnaske thaj phare e inspektorenge te detektirinen e manuśen. Vakerela oja bash akava problemi thaj ko than tani i reakcija e dizutnengiri, numa sar so vakerela ov phare te arakelpes solucija akale problemeske, sostar o inspektorija nasti arakhena e manuśen.

Bashi o dujto problemi thaj tharibe o deponie o Dudus halovelalen sar namerno kerde,sostar panda hari tikoro vakti isi dji ko alosaribe thaj gndinela so khoni kerela leske namerno akava problemi. Sar so vakerela o Kuco,po 12 arija e pozarnikarija beśena thaj aćavena i jag, thaj pali tikoro vakti palpalem ate isi jagalipe. Taro akava sebepi me gndinava so khoni kerela mange namerno akava te śaj kaljarelaman maśkar o dizutne, te śaj delpes olenge mesažo so ake o Kuco na kerla khanći buti.
E Dizutne palpalem rodena peskkro hako te arakenpes e manuśen, aso i Komuna thaj olako inspektorati neka araken mehanizmoja sar te anelpes solicija akale problemeske dji kote isi vakti, se paloo poserizno disavo nasvalipe sarijenge ka ovel ďjabe so i te keren?

Dikhen video izjava👇👇👇
616BDBA5-F1D4-4C0A-9C2A-3B0A565F6E2B

Video lendo taro live/Kurto Duduś

По објавата на нашиот медиум поврзано со повторувачките пожари на дивите депонии во Шуто Оризари, своја реакција даде и градоначалникот Курто Дудуш. Жителите алармираат за постојано палење на отпад, кабли и друг опасен материјал, што предизвикува густ, токсичен чад кој го загадува воздухот и го загрозува здравјето на населението.

Се работи за непознати лица кои ги палат каблите и отпадот, но веднаш потоа се повлекуваат од местото на настанот, што значително ја отежнува нивната детекција, изјави градоначалникот Дудуш. Според него, и покрај интервенциите на противпожарните екипи, за кратко време на истото место повторно избиваат пожари, што дава основа за сомнеж во намерно подметнување.

Дали нечиј живот треба да биде загрозен за конечно да се најдат сторителите и да се превземе одговорност?– прашуваат загрижените жители на Шуто Оризари.

Редакцијата на Рома Прес упатува апел до Општината да продолжи со контролите,исто така се повикува и Инспекторатот и Министерството за животна средина итно да ги засилат контролите и да се превземат конкретни мерки за решавање на проблемот.

Hazri kerga: Nedmedin A.Fatmir M.- Roma Press.

👉Makedonijako Rom taro Skopje resarela ko unikatno danci ani Holandija- Almir Abdula thaj oleskoro “Danstudio” kjedela sa e simpatie ko Druten.
👉Македонски Ром од Скопје создаде уникатен танцов бренд во Холандија – Алмир Абдула и неговиот Flashdance го освојуваат Друтен.

Dis Druten ani Holandija, sakova berś tane domakinija taro jek baro festivali savo ikergovela ko jek baro ućo nivelo. Akava festivali resarela berś palo berś, sar jek taro majbaro maśkar o terne ki Holandija save mangena akaja muzikani kultura.
“Dansstudio Almir” lingardo taro Almir Abdula, savo bijando ani dis Skopje( Makedonija), berśencar kerela buti thaj kreirinela akava korkoro oleskkro gndimo muzikako stili,savo iklovela taro oleskkro vilo thaj darba dendi tari oleskiri manuśikani priroda.

“Dancstudio Almir” tano stili fuzirimo taro pobut muzikalne dancija,thaj ano akava khelibe ikherelapes bari energija thaj mangipe upral i muzika, numa trubuj tut hem bari fizićko energija.
Almir Ambula, barikano Rom savo sikavela thaj ikjerela i kultura, e korkoro peskere bukaja kjerela hem afirmacija e Romane zaednicake ko jek śukar ućo nivelo ki Evropa.
Dikhen kotorbtaro avdisutno nastan👇👇
2543F3FC-1BD9-449F-B699-FEDD9E5D504A

Градот Друтен во Холандија,секоја година е домаќин на данс фестивал кој станува сè попопуларен меѓу младите и љубителите на музикалната култура. Посебен белег на овој фестивал става танц школата „Дансстудио Алмир“, предводена од Алмир Абдула – Ром од Македонија кој со години успешно живее и работи во Холандија.

Алмир Абдула е роден во Скопје, а неговата приказна е инспиративен пример за тоа како преку талент, дисциплина и љубов кон уметноста може да се надминат бариерите и да се постигне успех во интернационални рамки. Преку своето студио, тој создаде уникатен танцов стил наречен “Flashdance” – стил кој не се изучува во други школи, бидејќи е автентично дело на Алмир.

“Flashdance”е модерна фузија од повеќе танцови елементи: електро, хип-хоп, стритденс, попинг, локинг и крампинг, изведуван со високо ниво на енергија и физичка подготвеност. Она што го прави овој стил посебен е динамиката, брзината, употребата на ремикс музика од 70-тите до денес, како и креативната слобода што ја поттикнува кај изведувачите. Flashdance е спој меѓу стилови – блиц на различноста преку танц.

Особено значаен момент е и одржувањето на традиционалниот настан “Flashdance кафе“ кој секоја година го организира Дансстудио Алмир.
Тоа е платформа на која учениците ги прикажуваат резултатите од својата работа, а воедно и можност за родителите, наставниците и локалната заедница да се поврзат и да го поддржат културниот развој преку танцот.Алмир Абдула, како Ром од Македонија, е горд претставник на својата култура. Преку својата работа,тој дава придонес не само за афирмација на ромската заедница туку и за инклузија, културна размена и уметничка еманципација на младите.“Dancstudio Almir” веќе станува препознатлив бренд во Холандија, а визијата на Алмир инспирира и поддучува многу нови генерации.

Hazri kerga: Sevgul A- Roma Press

Dji kana navrede thaj ponizibe e Romen? PCER sar jek taro maj purane Romane politicka subjektija ostro reagirinela bashi o avdisutno nastan ko Koćani. O Konsilieri taro VMRO DPMNE dikhelape so bičhalela sa bilace thaj navredliva lafija mujal o Akija, laforija sar soj,,mrś be,khula” terminija save preperena ko hor navrede mujal o manuśipe.

Vazdelape asavki ćingar upal o Akija,soske tano vazdime hangoja ko arakhipe o nijami thaj kjerela lafi puterdo, vakerelapes ki reakcija taro PCER.

Dikhen teleder o hramovipe ani Makedonikani ćhib.
————————

ДО КОГА СО НАВРЕДИ И ПОНИЖУВАЊА?
ПЦЕР со јасна порака по инцидентот во Кочани.

Партијата за целосна еманципација на Ромите (ПЦЕР) најостро реагира на денешниот инцидент за време на седницата на Советот на Општина Кочани, каде беше навреден нашиот ромски советник Аки Акиов.

Советникот од редовите на ВМРО-ДПМНЕ, Васе Алексов, упати крајно понижувачка и неприфатлива навреда: „Мрш бе, гомно“, што е уште еден во низата јавни навреди со кои Акиов бил постојано омаловажуван, само затоа што како Ром бара правда и зборува отворено.

Исто така, ја демантираме дезинформацијата која кружи по дел од порталите, дека бил фрлен предмет со намера да се повреди Алексов. Станува збор за обично пластично шише, а не стаклено, што може да се потврди од очевидци присутни во салата.

Како партија, упатуваме прашање до сите институции и јавноста:До кога ромската заедница ќе биде мета на навреди, омаловажување и двоен аршин? Доста е!

ПЦЕР ќе продолжи да го поддржува секој Ром кој се бори за достоинство, еднаквост и правда.

—

Roma Press- bićaldo taro PCER.

Sajdime,anglal nekobor dakikija i partija PDPR bićavga dji ko Roma Press, reakcija thaj demanti bash o avdisutno resaripe thaj invidenti savo kerdilo ano soveti e komunake Koćani.

Panda jekvar potvrdinelapes celo slućajnsar resarga dji ko incidenti, thaj o ćhudibe e śiśeja sa plastikako aso na sar so vakerena disave mediumija śiśi taro(staklo).

Teleder drabaren ki Makedonikani chib o demanti!
———————————————

По повод видеото што циркулира на социјалните мрежи и известувањето на медиумот Сител за инцидентот на денешната седница на Советот на Општина Кочани, ПДПР остро реагира на едностраното прикажување на случувањата и погрешното информирање на јавноста.

Советникот Аки Акиов не е единствениот учесник во настанот – недозволиво е да се занемари суштината и причината. Тој континуирано беше прекинуван и навредуван од страна на советникот Васе Алексов и претседателот на Советот, Лазо Митев, особено при неговите обиди да проговори за трагедијата со дискотеката „Пулс“, каде загинаа млади животи.

Денес, советникот Алексов упати крајно навредливи зборови „Мрш бе, говнар“кон Акиов, што предизвика силна афектна реакција. Без намера, во тој момент беше погодена вработена во општината со пластично шише – за што Акиов веќе јавно се извини, и преку оваа реакција уште еднаш изразува искрено жалење.

Овој инцидент не смее да ја засени суштината: долготрајна дискриминација и навреди врз советникот Акиов, кој е мета на расистички испади од истиот советник Алексов – за што веќе е поднесена кривична пријава до ОЈО Кочани по чл. 394-г од КЗ.

Воедно, остро го демантираме тврдењето на Сител дека било фрлено стаклено шише. Се работи за пластично шише и бараме медиумите да информираат точно и одговорно, без сензационализам.

Со Почит,

ПДПР – Партија за демократски просперитет на Ромите!

Nekobor Biradjakere organizaciе, medie bichalge reakcija dji ko:
-Ministeriumi bash edukacija
-Biro bash buvlaripe edukacijako
-Rastrako ispitikano centari
-Komisija bash ćhinavipe thaj arakipe tari doskriminacija
-Institucija taro Ðihanesko hakajaarakibnasko.

I Reakcija kerlapes sebepeja taro saikeripe elementija taro anticiganizam ko ispitalno materijali tari raśtrakiri matura.

Teleder daja tumen te drabaren(ćitinen) i sasti reakcija bichaldji ki Makedonikani ćhib.
—————-

Предмет: Реакција на содржина со елементи на антициганизам во испитен материјал за државна матура

Почитувани,

Преку оваа писмена реакција сакаме да изразиме сериозна загриженост заради употребата на текст со антициганистички содржини како дел од испитниот материјал на предметот македонски јазик за државната матура. Станува збор за текст што се однесува на ситуацијата на Роми без државјанство, во кој на проблематичен начин се опишуваат социјалната состојба и правниот статус на оваа заедница.

Во текстот, Ромите се претставени исклучиво како сиромашни, неписмени и невидливи за државата, со што се создава стереотипна и деградирачка слика за цела етничка заедница. Јазикот кој се користи („буричкање по контејнери“, „непостоечки за државата“) придонесува кон нивна дехуманизација и нормализирање на нивната исклученост.

Особено загрижувачки е што ваков текст е поставен во контекст на образовен испит, каде учениците се повикуваат да репродуцираат содржина, без ниту едно прашање кое нуди можност за критичко размислување или проблематизирање на институционалната дискриминација. На овој начин, се пренесува порака дека ваквото претставување на Ромите е прифатливо, со што се продлабочуваат предрасудите и социјалната дистанца.

Дополнително, ваквиот пристап е во спротивност со повеќе домашни и меѓународни обврски:

Законот за спречување и заштита од дискриминација,
Стратегијата за инклузија на Ромите 2022–2030,
Националниот Акционен План за антициганизам
Општата препорака бр. 32 на Комитетот за елиминација на расната дискриминација на ООН,
и Работната дефиниција за антициганизам усвоена од Меѓународната алијанса за сеќавање на Холокаустот (IHRA), која Република Северна Македонија ја поддржа.
Повикуваме:

Министерството за образование и наука и Бирото за развој на образованието итно да извршат ревизија на наставните и испитните материјали во кои Ромите се спомнуваат, со цел нивна усогласеност со принципите на човекови права, недискриминација и социјална правда;
Државниот испитен центар да обезбеди соодветна стручна проценка на содржините од аспект на дискриминација и говор на омраза пред нивна употреба во државни испити;
Комисијата за спречување и заштита од дискриминација и Институцијата на Народниот правобранител да отворат постапка за утврдување на индиректна институционална дискриминација во образовниот систем преку вакви примери.
Оваа реакција има за цел да поттикне одговорно постапување од сите надлежни институции во насока на создавање инклузивно, правично и достоинствено образование за сите ученици, вклучително и за учениците од ромска етничка припадност.

Со почит,

Институт за истражување и анализа на политики Ромалитико
Здружението Асоцијација Иницијатива за Социјална Промена- ИнСоК
Здружение за развој на ромската заедница СУМНАЛ
Центар за ромска заедница ДРОМ
Здружение на граѓани – Ромски Ресурсен Центар (РРЦ)
Регионална Ромска Образовна Младинска Асоцијација РРОМА
Здружение на мултиетничко општество за човекови права
Здружение за унапредување, поддршка и развој на ромската заедницата АРКА
Здружение Иницијатива за правата на жените од Шуто Оризари
Едукативен медиумски центар 24 Вакти
Ромаверзитас Скопје
Регионален Хаб во рамки на проектот „Надвор од бариерите: Резилиентност на Ромите во Западен Балкан“