Blog Rig 7

Писмо на загриженост во врска сорастечките тензии и јавните реакции по инцидентот во Ново Место

Sajdime, teleder daja tumen informacija panle e reakcijaja- bichaldo lil tari kupa Biradjakere organizacie tari Makedonija, dji ki Ambasada tari Slovenija, sebepi i fuhal bash e Roma ki Slovenija.

Amen sar biradjakere organizacie save kerna buti ko promoviripe e manusikane hakaja, sikavaja amari hor fuhal bash sa akava resipe ko than” Novo Selo”sikavaja socuvstvo dji ki familija kasko manus mulo, thaj gndinaja so ka ovel korektno thaj transparentno o adelatibe, numa naśti i doś chivaja jekhe manuśeskkri upral sasti kedin(romani).Teleder daja tumen te diken save sa organizacie chivge peskkri vashramin ko akava lil👇👇
————

Ние, ромски невладини организации посветени напромовирање на човековите права, еднаквоста и правдата, ја изразуваме нашата длабока тага поради трагичниотинцидент што се случи на 25 октомври 2025 година воНово Место, каде што 48-годишен маж го загуби живототпоради напад. Изразуваме сочувство до семејството нажртвата и ја поддржуваме праведната и транспарентнаистрага и судска постапка во согласност со владеењето направото.

Иако ја препознаваме сериозноста на делото и важностана одговорноста, длабоко сме загрижени за јавнитереакции и наративи што се појавија по настанот, вклучително и ширењето на колективна вина и стигматизација на Ромите во Словенија, особено насоцијалните мрежи. Правдата мора да се темели на фактии законска постапка — а не на генерализации и предрасуди. Делото на еден човек не смее да се припишена цела заедница.

Клучни прашања:

1. Почитување на правдата за сите.
Секој граѓанин, без оглед на етничката припадност, морада има еднаква заштита пред законот. Државата имаобврска да ја спроведе истрагата и судската постапка нанепристрасен начин, обезбедувајќи правда за жртвата и почитување на човечкото достоинство на сите граѓани, вклучително и на припадниците на ромската заедница.

2. Спречување на колективна вина и говор на омраза.
Ромската заедница во Словенија изразува сè поголемстрав и чувство на несигурност поради непријателскијавен дискурс, дезинформации и говор на омраза наинтернет. Ниту една заедница не треба да го носи товаротна делото извршено од поединец. Силно апелирамејавната комуникација и медиумското известување да севоздржат од генерализации кои можат да создадатподелби или непријателство.

3. Поддршка на дијалог и одговорна комуникација.
Ги охрабруваме институциите и надлежните органи дапоттикнат одговорен јавен дијалог кој промовираопштествен мир и меѓусебна почит. Изјавите наполитичките лидери, медиумите и јавните личности имаатклучна улога во обликувањето на јавното мислење. Промовирањето на смиреност, факти и правичност воовој момент е суштинско за обновување на довербата и општествената кохезија.

4. Почитување на човековите права и владеењето направото.
Посветеноста на Словенија кон правдата, еднаквоста и европските вредности е добро позната. Веруваме декаинституциите ќе обезбедат фер и транспарентен процес и дека исходот ќе ја зајакне довербата во правосудниотсистем, а не поделбите меѓу граѓаните.

Наш апел до Амбасадата на Република Словенија воСеверна Македонија

Имајќи го предвид горенаведеното, со почит Вепокануваме Вашата Амбасада да:

Ги следи случувањата поврзани со случајот и јавнитереакции за да се обезбеди непристрасна правда и дане се создава колективна вина кон која билозаедница;
Оствари контакт со релевантните институции и партнери за промовирање одговорна комуникација и избалансиран пристап заснован на човекови права;
Поттикне дијалог и соработка меѓу ромскитеорганизации, локалните заедници и јавнитеинституции за обновување на довербата и спречување на општествена поларизација.

Повторно ја изразуваме нашата тага за изгубениот животи ја потврдуваме нашата поддршка за правниот процес. Во исто време, нагласуваме дека вистинската правда неможе да постои заедно со колективна вина. Дејствотона еден поединец не смее да ја дефинира или загрози целазаедница.

Ви благодариме за Вашето внимание и за континуиранатапосветеност на промовирање правичност, правда и општествена кохезија.

  • Поддржувачи:
    – Институт за истражување и анализа на политики Ромалитико.
    – Здружението Асоцијација Иницијатива за Социјална Промена- ИнСоК.
    – Здружение за развој на ромската заедница СУМНАЛ.
    – Регионална Ромска Образовна Младинска Асоцијација РРОМА
    – Здружение Иницијатива за правата на жените од Шуто Оризари
    – Едукативен медиумски центар 24 Вакти
    – Рома Прес
    – Ромаверзитас Скопје,

Hazri kerga: Nedmedin A-Roma Press

E Roma ki Slovenija darana te mukhen peskere ćhaven ki śkola..

Screenshot

Romane jerija avdive na mukena peskere chavoren ko siklane- darana bash poro arakjipe. Nanelen tromakeripe phiribnaske, sakova dive tane paralizirime tari dar.

Rodelape sigarutni reakcija taro Evropska institicie te keren sa te iranelpes o halovipe bash jek normalnikano hali djivdipnaske. Apelija tane mukle  te iranelpes o arakhipe thaj te delpes garancija bash lengo djivdipe, bi te dikelpes lengoro etnikano anavkeripe.

Akava incidenti resardo tano pali jek kupa maskar terne roma thaj na-Roma sine olen konflikto, maskar adava konflikto isi jek mulo na-Rom. Numa, pal adava vakerlapes so o meribe 48 berśenge na-romesko resarga pali o khuvibe. Baśi sa adava o institucije kerna rodipe, te arakhen o ćaćipe e ćipotako.

Panle akale incidenteja,taro adava dive e na-Roma chivge dar upral sa e Roma ani Slovenija, vakerindor olenge so ka oven mudarime, javno thaj prekal o socijalna mreže. E Roma darana peseske, numa hem peskere chavenge thaj odova sebepi na mukena e chaven ko śkole.

————

Тензична и загрижувачка состојба во Словенија, Ромските семејства денес не ги пуштаат децата на училиште – стравуваат за својата безбедност. Немаат слобода на движење, секојдневието е парализирано од страв.

Се бара итна реакција од европските институции за смирување на состојбата и враќање на нормален живот. Апелите се сѐ погласни – безбедноста мора да биде загарантирана за сите граѓани, без разлика на етничка припадност.

Имено, состојбата во Словенија околу Мурска Собота, е значително влошена по инцидентот што се случи деновиве, според првичните информации, во судир помеѓу група млади лица бил убиен млад неромски граѓанин. Осомничените, наводно, се од ромска етничка припадност, но,сепак се истражува.

Инаку, овој трагичен настан ги разгори тензиите меѓу ромската и не-Ромската заедница по што резултираше со протесни реакции, говор на омраза на социјалните мрежи, како и засилено полициско присуство во неколку населби со мешано население. Синоќа беа чуени и истрели во ромската населба “Odranci”каде специјални полициски единици беа испратени на местото на настанот.

👉Roma Press директно од местото на настанот 👉Следи видео прилог 👇

C9127378-BFCD-4889-9EC6-9B612F15A7FD

Hazri kerga:Nedmedin A.Fatmir M.-Roma Press.

 

Avdive oficijalno chivelapes vashramin ki Deklaracija bash sorabotka ko Suto Orizari

‼️Денес официјално потпишување на Декларација за соработка во Шуто Оризари❗️

Ko thavdipe e dujtone alosaribnaski rota, avdive ki picerija,,AIDA”ko Suto Orizari, kedenapes sa o politicka liderija save tane ki koalicija so VMRO- DPMNE, chivelape vashramin ko dejbe dumo bash:

– Orce Gorgievski, bash śerutno ki dis Skopje.
– ⁠Erdan Demir, bash śerutno ki komuma Šuto Orizari.
Ko lavkeripe taro Orce Gorgievski,vakerga Suto Orizari nane te ovel bisterdi sar dji akana, ka da dumo ko sa adava so dengem amaromlafi anglal o dizutne,i dis Skopje ka ovel najśukar than djivdipnaske. Aso o Erdan Demir,sar šerutno e śutkako ka ovelle amaro baro dejbe dumo bash pośuzo than djivdibnaske o Šuto Orizari.


Во пресрет на вториот изборен круг, денес во пицерија „АИДА“ во Шуто Оризари,се потпише декларација за соработка помеѓу ромските политички партии, како дел од поширока коалициска поддршка со ВМРО ДПМНЕ.

На средбата ќе се усогласат ставовите и ќе се најави заедничка поддршка со нова политичка енергија за:
– Орце Gorgievski за градоначалник на Град Скопје
– Ердан Демир за градоначалник на Шуто Оризари.

По потпишувањето на декларацијата за соработка, Орце Ѓорѓиески пред присутните изјави:

-„Шуто Оризари нема да биде заборавена како во минатото. Заедно, со сите општини, ќе го направиме Скопје подобро место за живеење.“

Тој додаде дека како иден градоначалник на Скопје, ќе даде силна поддршка за Ердан Демир, како иден градоначалник на Шуто Оризари:
-„Она што го ветивме пред граѓаните – мора да го реализираме.“

👉Рома Пресс, Први, точно и навремено!

ZAKANA JALI NA ?

Ki eratutni rakh, o Presidenti taro OIK- Komunaki Alosaribnaski Komisija, Mumin Veli informiringa amen so sine ole telefonsko lavkeribe e aktuelno serutneja tari komuna Šuto Orizari,Kurto Dudus, thaj ko telefonsko lavkeriba sine ole zakane upral oleste.

Palo adava, sigo kergem kontakti e serutneja Kurto Dudus, savo maj anglal upatingamen te vakerel amenge o Velija, aso palo adava vakerga so sine olen samo lavkeribe thaj khanci pobuter.

👉Amen sar Roma Press, palo sunibe e so duj riga rodingem informacija ko MVR, rodibnaja info👇

Почитувани,

Како редакција на Roma Press, ве молиме за официјална потврда или демант на информацијата дека денес претседателот на ОИК – Шуто Оризари, г. Мумин Вели, добил телефонски повик со закани од актуелниот градоначалник Курто Дудуш, во врска со тековниот процес на локалните избори.

Според неофицијални извори, случајот наводно е пријавен денес во Полициската станица.

Љубезно ве молиме за навремена реакција и официјална потврда доколку информацијата е точна.

👉Javinako i informacija sine amenge potvrdimi prijava taro Mumin Veli, tari rig e Ministeriumestar bash andrune bukija👇

✅На 24.10.2025 во 18:05 часот во СВР Скопје – Полициско одделение Бит Пазар, В.М.(45) од Скопје пријавил дека К.Д. од Шуто Оризари му упатил закани по телефон. Се преземаат мерки за расчистување на случајот.

Hazri kerga:Roma Press

КОЛУМНА- Неждет М. Благодарност за храброста која ја одбрани Шуто Оризари

Screenshot

​Во моменти кога тишината зборува повеќе од гласната пропаганда, додека стравот се обидуваше да ја надвладее волјата и кога купени ветувања се нудеа за ситни интереси – Вие, одлучните граѓани на Шуто Оризари, одбравте достоинство.

Сакам од срце да Ви се заблагодарам за поддршката што ја покажавте во првиот круг од изборите. Вашиот глас за Коалицијата ,,Твоја Македонија” предводена од ВМРО-ДПМНЕ, за кандидатот за градоначалник Ерџан Демир и советничката листа бр.9, не беше само глас за кандидат или партија – туку за честа, правдата и иднината на нашата заедничка Шутка.

Во време на интензивни притисоци, отворени уцени и обиди за поткуп, Вие одбравте да не се покорите, туку да се исправите, да не молчите, туку да гласате. Тоа не е само политички чин – тоа е граѓански отпор. Храброста не секогаш значи да излезеш на улица, понекогаш значи да застанеш на гласачкото место и да кажеш: „Не се продавам.“
​Ова не беа обични избори, ова беше битка за достоинство, за огниште што ни го имаат оставено нашите предци, и истото треба да им го предадеме ,,незгаснато” на нашите идни генерации.

Вашата одлука во првиот круг беше глас за совест и силна визија. Сакам да Ви честитам за зрелоста и одговорноста што ја покажавте. Вистинските промени не доаѓаат однадвор, тие почнуваат од секој поединец кој решава да не се поклони пред неправдата. Но битката не е завршена, Курто Дудуш мора да биде поразен! Состојбата за советничката листа на нашата општина не дозволува да го изгубиме она што ни остана како можност, а тоа е идниот градоначалник (Ерџан Демир) да ја задржи функционалноста на советот и интересите на заедниците.

Вториот круг на изборите е пред нас и тој претставува продолжение на оваа борба. Знам дека ќе застанеме исправени и цврсти. Знам дека нема да дозволиме да ни ја украдат иднината. Нашите предвидувања како политичка партија ОПЕР се остварија, и нашите анализи со нашите партнери во коалицијата беа споделени. Ја одбранивме Шутка во првиот круг, останува да донесеме голема, заедничка победа во второто полувреме.

Ве повикувам на храброст и чесност, со целиот наш интигритет да му ставиме крај на осум годишното, катастрофално и понижувачко владеење на Курто Дудуш. Но, и да им ги затвориме вратите на сите оние кои со интриги се обидуваа да го уништат единството и сплотеноста на Коалицијата ,,Твоја Македонија”.
​На 2ри Ноември, народот на Шуто Оризари ќе победи. Овој датум ќе биде ослободување од непотизмот и клиентелизмот и почеток на една Шутка која ќе се развива во модерен и урбан центар за живеење, со зачувување на традиционалните и семејни вредности.

Aвтор:м-р Неждет Мустафа

(Ставовите објавени во рубриката-Колумни се гледиште на авторот,Рома Прес не сноси одговорност за содржината на истите)

Изборен ден 2025 – анализа и информирање од Roma Press

Ko teluno hramovipe, keraja tumenge jek kotor tikori analiza sar nakhla o eratuno alosaribnasko dive ko Šuto Orizari.
Birimo o sovet 19 konsilerija, aso śerutneske ka djanelpes pali dujto rota alosaribna, thaj o dujto kotor ka thavdel maskar ko Kurto Dudus tari partija Unija e Romengiri, thaj o Erdjan Demir tari koalicija VMRO- DPMNE.
———

Изборниот ден во рамки на локалните избори 2025 е зад нас. Според нашите теренски согледувања и бројни јавувања од граѓаните, изборите генерално поминаа во фер, демократска и мирна атмосфера, со високо ниво на ангажираност, но сепак не без одредени нерегуларности, на кои нашите гледачи укажаа во текот на целодневната програма„Отворено студио“.

Roma Press како медиум беше активен сведок на сите случувања во текот на целиот ден, информирајќи објективно и навремено, во реално време.

Во Шуто Оризари се натпреваруваа 7 кандидати за градоначалник и 9 советнички листи, при што беа избрани 19 членови на Советот. Според официјалните податоци, распределбата на мандати е следен:

– НAИ – 4 мандати
– Коалиција ВЛЕН – 4 мандати
– ВМРО-ДПМНЕ – 4 мандати
– Унија на Роми – 4 мандати
– СРМ – 2 мандати
– ДСР – 1 мандат

Во трката за градоначалник, најмногу гласови освоија:

– Курто Дудуш – 3.223 гласа
– Ерџан Демир – 1.841 глас

Имено,тоа значи дека општина Шуто Оризари оди во втор изборен круг, каде граѓаните повторно ќе имаат можност да го изберат својот градоначалник.

Покрај изборите во Шуто Оризари, Roma Press редовно информираше и за ромските кандидати кои освоија советнички мандати во други општини, со што уште еднаш се потврдува активното учество на ромската заедница во демократските процеси.

Им посакуваме успех на сите новоизбрани претставници, со надеж дека нивната работа ќе се води од интересите на граѓаните и ќе донесе вистински промени на локално ниво.

Roma Press– секогаш со народот, секогаш први со вестите!

Hazri kerga: Sevgul A.

Реакција – Претставка од ЕЦПР- како протест против медиумска дискриминација..

Screenshot

Panda jek pretstavka nakhla pozitivno dendi taro ECPR, mujal televizija Sitel, sar medija savi buvlarela stereotipija thaj indirektno diskriminacija upral i Romani khedin.

Teleder o sasto haberi kerdo tano ki Makedonikani chib👇👇
————

По објавата на телевизија Сител од 6 март 2025 година во рамки на вечерните вести, Европскиот центар за права на Ромите (ЕЦПР) остро реагираше, обвинувајќи ја телевизијата за ширење стереотипи и индиректна дискриминација врз Ромската заедница.

Како што се наведува во реакцијата од ЕЦПР,со прилогот кој се однесува на наводна трговија со новороденче, користи генерализирачки и дискриминаторски изрази кои неосновано ја поврзуваат етничката припадност на мајката со делото. Во прилогот новинарката на Сител потенцираше дека „се работи за родилка од ромската заедница“, при што, според ЕЦПР, се создава стигма и предрасуда во јавноста.

Со ваквото известување се нарушува принципот на еднаков третман и се поттикнува говор на омраза, стои во реакцијата од организацијата. Оттаму нагласуваат дека делото, ако е докажано, треба да се процесира, но без етничко профилирање или генерализирање.

Претставката, беше поднесена на 17 март 2025 година, јасно укажа дека ваквото селективно известување промовира стереотипи и ја стигматизира целата ромска заедница.
Комисијата ѝ наложи на Телевизија Сител:
– Да упати јавно извинување до граѓаните од ромска етничка припадност, во истиот термин и на ист начин како што беше направена повредата.
– Во иднина да се воздржи од слични дискриминаторски практики.
– Да ги почитува законите за спречување и заштита од дискриминација и медиумските регулативи.

Телевизија Сител има рок од 30 дена да постапи по препораките. Во спротивно, Комисијата ќе поведе прекршочна постапка.

Screenshot

Screenshot

Hazri kerga: Sevgul A- Roma Press
Bichaldo havlaribe dji ko Roma Press taro ECPR.

Roma Press- Поддршка на гласот на народот:во живо од протестот во Виница..

Avdive savore dikhle taro jek pharo emotivno protesti savo ikersalilo ani Vinica,savate i Romani khedin organiziringe sansaralo protest, vakerindor peskkro naćhalipe thaj i nepravda upral o Umit Skopsko, iklindor ko droma rodindar nijami.

Roma Press taro than e kedibnasko sa live, mangindor te sikava video thaj toni taro than e protestesko, o vakeripe taro organizatorija skandiririnena sa o pravija valani te oven jekajek savorenge, aso i ćhaj e Umiteskiri vakerge,rodaja hako aso mere dadeskoro sebepi so bash politika, thaj jek sovetnicko than,mangle te mudaren mere dade.
————

Денес цела јавноста беше сведок на мошне емотивен протест во Виница, каде ромската заедница, со скандални околности околу нападот врз Умут Скопко, излезе на улица и побара правда.

Roma Press беше со граѓаните – директно во живо, пренесувајќи дел од протестот, говорите и атмосферата на настанот. Ова беше повеќе од медиумско известување – тоа беше јавно посведочување на болката и револтот на заедницата.

Имено,говорниците пред насобраните граѓани порачаа:Ние сме тука да укажеме дека треба да ги уживаме сите права, како што ги уживаат сите. Насобраните грагани(толпа)одговараше со силно скандирање:”Правда за Умут”.

Еден дел од насобраните ги повикаа институциите конечно да покажат дека правдата важи еднакво за сите, без оглед на етничка припадност или социјален статус. Целиот протест се одвиваше со укажување дека е мировен. Не сакаме поделби,сакаме правда не само за Умут, туку за сите нас.

Според најновите информации, Умут Скопко се наоѓа се уште во животна опасност на Клиниката за неврологија во Скопје. Инаку, според последните информациите потврдено е дека само едно лице е приведено, а истрагата е во тек.

Roma Press останува и продолжува да известува директно, објективно и транспарентнo.

Hazri kerga: Nedmedin A.-Roma Press

Колумна-Елма Д. “ДИСКРИМИНАЦИЈАТА Е СТРАВ И ПРИЗНАНИЕ НА НАШАТА СИЛА”

Познато е чувството кога се плашиме, познато е како се чувствуваме кога не газиме на цврсто тло и сме несигурни. Сосема разбирливо и природно е да си исплашен за твојата иднина ако немаш самоверба и лична сатисфакција која те исполнува. Незнам….. не мора да си толку писмен за да го разберам стравот.

Велат во политиката е дозволено се??? Не сум политичар… незнам, но еве подготвени сме и низ ова да поминеме разбирајќи дека е дозволена се. Што е “се” појма немам!!!
Се прашувам… дали демократските принципи за време на политичка кампања ни дозволува ваков говор….. опс или говор на омраза?
Ние…. сочувствуваме со Вас, тешко Вие е, Ве разбираме не сте свесни колку…Да имаш ваков став, да се третираш како совесен граѓанин, како граѓанин интелектуалец, како граѓанин подготвен за политички став е невозможно да “дише” заедно нас Ромите… особено интелектуалци кои емпатијата за било кој ни е на највисоко ниво. А верувајте ние како доживотни борци не ни е потребна ама на ваквите “чуда на 21 век” многу ќе ви треба.

Се сеќавате сите ние како мали ако некој лиже голем и убав сладолед, покажувате со прст и го барате истиот од родителите.
Ете компарација, кога гледате Ром кои нивото на комуникација и однесување дури не е ни за оваа планета…. НЕ Е ВАШ, А?
Е, наш си е…Се додека има вакви “чуда на 21 век” за жал ќе мора да постои “ваши и наши” во речникот на македонскиот јазик за сограѓанин.

Но…. Ве разбираме, незнаете колку е тешко да се достигне нивото кое сум сигурна дека не го ни разбирате. “Шпанско село” беше узречицата……После овие коментари, несоодветни, децата да знаат дека ги пишувате ќе се срамат дека сте им родители. Децата учат суровост од родителите. Алооо… иднината Вие им ја нарушувате, ќе трчате по полиции кога децата ви се истепани ама дека навредувале и дискриминирале некого до самоубиство не е ништо. На секоја акција има реакција.

Сочувствуваме со Вас……. НО…Со широки раце ќе Ве дочекаме во градинка полна самодоверба, во градина полна љубов, емпатија, разбирање, во градина полна човечност, сигурност,…. цврсто тло и гордост…………АКО СТИГНЕТЕ. А ќе оздравете и разберете кога силата и рамноправноста ќе ве водат а дискриминацијата никогаш алатка за завземање место а најмалку признание за издвојување политички поени.

Aвтор:м-р Елма Демировска

(Ставовите објавени во рубриката-Колумни се гледиште на авторот,Рома Прес не сноси одговорност за содржината на истите)

Umut- phravga pe jakha bash tikoro momenti..

✅TELAL MAJNEVE INFORMACIE/ROMA PRESS
✅СПОРЕД НАЈНОВИ ИНФОРМАЦИИ | ROMA PRESS

Taro majpaśe informacie momentalna tari familija e Umuteski, anglal tikoro vakti phravga pe jakha thaj isile tikoro iranipe takati tari oleskiri phari situacija.

Ano akava momenti akava tano jek śukar haberi baśi i familija, amala thaj i sasti Romani khedin.

Telal amare haig(izvorja)o manus savo direktno involvirimo ko slucaj e incidenteja ki Vinica, saveskere khuvibnaja o Umut,tano ko pharo hali djivdipnasko, andi leske ďeza panlipe thaj majsiguritetno ka ovel lingardo ko panlipe ko Skopje.
———-

Од блиски роднини на повредениот Умут Скопко, дознаваме дека тој ги отворил очите и има благо подобрување од тешката состојба во која се наоѓаше. Во овие тешки моменти, ова е охрабрувачка вест за семејството, пријателите и заедницата.

Имено,според првични информации до кои дојде Roma Press,лицето инволвирано во насилниот инцидент во Виница, во кој тешко беше повреден Умут Скопко, е приведено со поднесена кривична пријава. Добро упатени извори говорат дека му е одредена мерка притвор, и највероватно истиот ќе биде упатен во Затворот Скопје.

“Roma Press”останува во контакт со најблиските и ќе ве информира навремено за секоја нова промена поврзана со неговата здравствена состојба.

#UmutSkopko #RomaPress #VestivoRazvoj #Solidarnost@top fansRoma PressRoma Press

- Reklam -

KOLUMNE